Duurzame wintersporten

Wintersport is een belangrijke vorm van inkomsten voor veel (Alpen)landen. Helaas heeft de beoefening van de wintersport negatieve invloed op het berglandschap. Door de grote aantallen toeristen komt het milieu zwaar onder druk te staan. Omdat de skiërs, langlaufers en snowboarders zich door een landschap bewegen waar eeuwenlang weinig mensen woonden, is de natuur niet ingesteld op grote groepen mensen. Daarnaast komt de natuur door ontbossing, het gebruik van sneeuwkanonnen, de grote verkeersstromen en vele hotels in gevaar. Dit kan leiden tot een toename van modderstromen of steen- en sneeuwlawines.

Dé grootste vervuiler is de kilometerslange file auto's van en naar de bergen. Ook de sneeuwkanonnen die welig kunstsneeuw verstrooien in afwachting van de kou vergen enorm veel energie en verstoren het natuurlijk evenwicht in de bergen. De drang van ski-oorden om de grootste te zijn, zorgde voor de aanleg van talloze verbindingsliften. Helaas lopen deze nogal eens door ongerepte rustgebieden of kwetsbaar hooggebergte.

Duurzaam toerisme is reizen en rekening houden met milieu, mensen, natuur en cultuur zodat reizen in de toekomst ook nog goed mogelijk is. Er zijn mogelijkheden om duurzaam te gaan wintersporten, hotels worden gestimuleerd om groen te gaan, met de auto komen wordt afgeraden en soms is er sprake van een waar auto-ontmoedigingsbeleid.

Transport naar plaats van bestemming

Een van de belangrijkste manieren om bij te dragen aan duurzaam wintertoerisme is om de reis met trein of bus te ondernemen. Per reiziger is het vliegtuig het meest vervuilend, gevolgd door de auto. De Alpen zijn goed te bereiken met bus en trein, zeker de bestemmingen die horen bij het samenwerkingsverband de Parels van de Alpen. Dit netwerk van dorpen in vijf alpenlanden biedt vakanties aan waarbij de auto zoveel mogelijk achterwege kan blijven.

Vraag bij reisorganisaties naar mogelijkheden om met de bus te reizen. Ze bieden busreizen variërend van budget tot uitstekend comfort.

Heb je al gedacht aan het compenseren van je reis via organisaties als CompenCO2?

Ga je toch met de auto, neem dan zoveel mogelijk passagiers mee, pas je rijstijl aan en rijdt eens wat minder hard op bijvoorbeeld de Duitse autobaan.

Transport ter plekke

Ter plekke geeft de auto ook lokale, hardnekkige luchtvervuiling in de bergdalen. Bovendien kosten de autowegen in de dalen veel schaarse ruimte. Maak op de plaats van bestemming zoveel mogelijk gebruik van het openbaar vervoer. In de meeste skigebieden kun je de skibus gebruiken om naar de pistes te gaan. Zo voorkom je onnodige luchtvervuiling en geluidsoverlast. Ook is een aantal dorpen helemaal autovrij; zij bieden samen een netwerk voor alternatief vervoer aan. Zulke‘ski resorts’ gaan gepaard met minder infrastructuur, minder geluidhinder en minder luchtvervuiling.

Respecteer de natuur

Respecteer de omgeving en laat dieren en planten met rust in hun natuurlijke omgeving. Hoe aantrekkelijk off-pisteskiën wel kan klinken, duurzame wintersporters blijven op de aangegeven pistes. Het is zó verleidelijk en toch blijft het voor de natuur een crime: off-piste boarden en skiën. Realiseer je dat je met off-piste skiën bomen en wilde dieren de stuipen op het lijf jaagt; ook een lawine kan worden veroorzaakt door jouw gedrag. Ski nooit 'off piste'. Let op de verstrekte informatie op de plaats van bestemming. Het is veiliger voor u en anderen en komt het welzijn van planten en dieren ten goede.

Na een dag skiën … you need a break. Dat geldt ook voor de bergen. Wees creatief en ga een dag sneeuwwandelen op rackets, langlaufen of fietsen in de sneeuw.

Het is ongelooflijk spannend om uit een helikopter te springen of met een sneeuwscooter door de besneeuwde bossen te scheuren en heel hard te roepen. Maar als je de bergen wilt respecteren, doe je dat niet.

Groene accomodatie

Bezoek de gebieden en/of accommodaties die gebruik maken van zonne- en/of windenergie of moeite doen voor een schoner skigebied. Sommige skigebieden hebben gratis openbaar vervoer, skibussen of een autovrij skigebied. Vraag bij je reisorganisatie of ze groene bestemmingen aanbieden.

Accommodaties met een keurmerk proberen de milieubelasting terug te dringen. Gecontroleerde keurmerken zijn onder meer het Oostenrijkse Umweltzeichen, Steinbock Label, the Green Key en de Zwaan.

Alpine Pearls is een internationale organisatie die 21 wintersportplaatsen in Duitsland, Frankrijk, Italië, Oostenrijk, Slovenië en Zwitserland verenigd. Deze plaatsen streven een milieuvriendelijk beleid na en weren auto's uit de dorpen maar wijzen de toerist ook op de gevolgen van het skiën.

Er wordt geïnvesteerd in duurzame energie en beperking van watergebruik. Verder kun je er met de trein aankomen en wordt voor het lokale transport gebruik gemaakt van skibussen. Meer informatie op http://www.alpine-pearls.com

Waarheen en wanneer gaan?

Probeer buiten het hoogseizoen op vakantie te gaan. Het is rustiger op de bestemming én op de weg, de bestemming wordt door de spreiding gelijkmatiger belast en de prijs is buiten het hoogseizoen ook nog aantrekkelijker. Ook is dan de negatieve impact op de omgeving een stuk minder.

Rond de 100 miljoen toeristen bezoeken de Alpen elk jaar; een flinke belasting voor dit gebied. Daag jezelf uit en boek een vakantie naar een onbekende bestemming. Denk aan Noord-Europa (Finland en Noorwegen) of Oost-Europa (Slovenië en Bulgarije).

Don't waste

Wintersporters gebruiken in hun vakantieverblijf gemiddeld meer energie dan de plaatselijke bevolking, en ook meer energie dan thuis. Wel is in de Alpenlanden relatief veel energie afkomstig van schone waterkrachtcentrales. Doe elektrische apparaten uit als je ze niet gebruikt, en de lichten. Douchen verbruikt minder water en energie dan een bad.

Recycleer tuin-huis-en-keuken afval; meer en meer skigebieden bieden mogelijkheden voor gescheiden afval, zoals glas, papier en de rest van het vuilnis.

Neem je afval na een dagje skiën weer mee naar het dal en deponeer het daar in de betreffende afvalbakken. Dieren eten geen plastic. Door de hoogte verteert vuilnis nog langzamer én het hoort niet in de bergen thuis. Om je een beeld te geven: meer dan 30.000 sigarettenpeuken liggen onder de gemiddelde skilift na een seizoen lekker skiën met z’n allen.

Alpineskiën

• Alpineskiën is het milieuvriendelijkst op een piste met weinig of geen kunstsneeuw. In de praktijk betekent dat vaak een hooggelegen resort, maar er zijn ook lager gelegen plaatsen die 'sneeuwzeker' zijn.

• Ski niet op een dun laagje sneeuw (een laagje waar de planten en struiken te zien zijn). De kanten van uw ski's zijn scherp en u kunt de gevoelige vegetatie beschadigen.

• Kies liever een hoger gelegen, sneeuwzeker, skigebied. Sneeuwkanonnen zijn mooi maar ze gebruiken veel energie en water.

Aanleg en onderhoud van de pistes voor alpineskiën zijn milieubelastend. De skiliften en andere infrastructuur kosten veel ruimte en schaden de bergnatuur, waardoor de kans op erosie en lawines toeneemt. Ook is het energieverbruik hoog.
Verder zijn in bijna alle Alpine skigebieden sneeuwkanonnen in gebruik om kunstsneeuw te maken. Dit kost erg veel energie en water. Om kunstsneeuw te maken zijn bovendien middelen nodig zoals nitraten, en die belanden in het milieu. Gebieden met sneeuwkanonnen vermijden, pakt niet per se beter uit voor het milieu. Hoe hoger de piste, des te meer natuurlijke sneeuw er doorgaans ligt, en des te minder noodzaak voor sneeuwkanonnen. Maar massaal skiën op grotere hoogte pakt weer slecht uit voor natuur en landschap.

Skiën buiten de pistes (off-pisteskiën) is niet beter voor het milieu. Skiërs kunnen daar dieren opschrikken, zodat hun overlevingskansen afnemen.

Langlaufen en wandelen

Langlaufen en wandelen zijn veel milieuvriendelijker dan alpineskiën. Veel vooraf geprepareerde langlaufroutes ('loipes', sporen in de sneeuw) en wandelpaden lopen door natuurgebieden, maar ze nemen daar niet veel plaats in. Het is ook moeilijk om van de routes af te wijken. Hierdoor verstoren langlaufen en wandelen nauwelijks de natuur of het landschap.

Meer informatie

http://www.respectthemountains.com

Ook op het alpenplatform kan je meer lezen.

Meer informatie vind je op de website http://www.alpine-pearls.com