Onethisch geteste medicijnen vermijden

maandag, 29 juni 2009 14:41

Medicijnen voor de Europese markt worden in ontwikkelingslanden veelal op onethische wijze getest. Dit is in strijd met EU-wetgeving hierover. Het Europese Medicijnen Agentschap (EMEA) liet naar aanleiding van rapporten van de SOMO en Wemos, twee organisaties uit Nederland, al in februari van dit jaar weten beter te willen toezien op de naleving van ethische richtlijnen.

Dat noemen de betreffende organisaties een lobbysucces, maar druk op de ketel blijft nodig. SOMO en Wemos bezorgden negen Europese Ministers van Gezondheid daarom een dringende oproep erop toe te zien dat de EMEA zich aan haar belofte houdt en werd internationale aandacht gevraagd voor de campagne FairDrugs.org.

Wemos levert een bijdrage aan de structurele verbetering van de gezondheid van mensen in ontwikkelingslanden. SOMO voert onderzoek uit naar het beleid en het gedrag van multinationale ondernemingen in een internationale context. Een recente studie van SOMO beschrijft welke maatregelen het Europees Parlement kan treffen om de toepassing van ethische regels in klinische tests te verbeteren.

In Europa zijn de registratieautoriteiten verantwoordelijk zijn voor het toelaten van nieuwe geneesmiddelen tot de Europese markt. SOMO concludeert dat de registratieautoriteiten met behulp van de informatie die zij nu tot hun beschikking hebben, vrijwel onmogelijk kunnen verifiëren of geneesmiddelenonderzoek al dan niet ethisch is uitgevoerd. Er ontbreekt hiervoor een praktische checklist over wat ethisch toelaatbaar is in ontwikkelingslanden en een aantal ethische discussies zijn nog niet gevoerd. Bijvoorbeeld of een medicijn geweigerd moet worden op de EU-markt als blijkt dat het buiten Europa tegen een placebo is getest, terwijl dat in West-Europa nooit goedgekeurd zou worden? Of als blijkt dat proefpersonen in ontwikkelingslanden het medicijn hebben getest zonder er ooit zelf over te kunnen beschikken? Een concreet voorbeeld is dat van een borstkankermedicijn dat voor GlaxoSmithKline experimenteel getest werd op Indiase vrouwen.

Een andere discussie is of het wenselijk is dat de Europese registratieautoriteiten voor het uitvoeren van hun taken zo afhankelijk zijn van de industrie: 67% van de inkomsten van de EMEA is afkomstig van de bedrijven.

EMEA liet al halverwege februari weten nu écht beter te willen letten op ethiek bij de toelating van geneesmiddelen die buiten Europa zijn getest. Politieke steun is nodig, zowel op Europees niveau als binnen de lidstaten, om de voorgestelde stappen te implementeren. Die politieke steun wordt gemobiliseerd met de campagne FairDrugs.org, een wereldwijde coalitie van gezondheidsorganisaties en wetenschappers. Deze campagne roept beleidsmakers, wetgevers en farmaceutische bedrijven op de rechten van proefpersonen in ontwikkelingslanden te eerbiedigen. Tal van gezondheids- en mensenrechtenorganisaties, studenten, wetenschappers, parlementariërs en zorgverleners uit binnen- en buitenland zetten al hun digitale handtekening op www.FairDrugs.org.

Bron: Somo.